Vitrectomie bij glasvochttroebelingen

Bij zeer hinderlijke zwevende vlekjes of een bloeding in het glasvocht kan de oogarts het glasvocht weghalen.

Samengevat

  • Bij een vitrectomie haalt de oogarts het glasvocht uit het oog: de gelei tussen de lens en het netvlies.
  • Dat kan nodig zijn bij een bloeding in het glasvocht die niet vanzelf oplost, of bij zwevende vlekjes (mouches volantes) die het zicht ernstig hinderen.
  • Voor gewone mouches volantes is een operatie meestal niet nodig: de meeste mensen wennen er na enkele maanden aan.
  • De operatie gebeurt meestal onder plaatselijke verdoving en duurt 30 tot 60 minuten.
  • Na een vitrectomie ontstaat vaak sneller staar.
  • De oogarts weegt samen met u af of de voordelen opwegen tegen de risico’s.
Vitrectomie: via drie kleine openingen in het oogwit wordt het glasvocht weggehaald
Vitrectomie: via drie kleine openingen in het oogwit wordt het glasvocht weggehaald. Drmandar, CC BY-SA 3.0. Via Wikimedia Commons.

Wat houdt het in?

  • Het glasvocht is een heldere gelei die het oog vult. Met de jaren wordt het vloeibaarder en ontstaan er troebelingen.
  • Die troebelingen werpen een schaduw op het netvlies. U ziet ze als zwevende vlekjes, draadjes of ringetjes.
  • Bij een vitrectomie maakt de oogarts drie heel kleine openingen in het oogwit.
  • Via die openingen zuigt een dun instrument het glasvocht weg. Tegelijk wordt het oog gevuld met een heldere zoutoplossing.
  • Het oog maakt zelf vocht aan en heeft het glasvocht daarna niet meer nodig.
  • Aan het eind wordt het netvlies gecontroleerd en worden zwakke plekken zo nodig met laser behandeld.

Wanneer is het nodig?

  • Een bloeding in het glasvocht, bijvoorbeeld bij diabetes of na een netvliesscheur, die na enkele weken tot maanden niet is opgeklaard.
  • Zwevende vlekjes of een waas die het zicht ernstig en langdurig beperken, ook na lange tijd wennen.
  • Troebelingen door een ontsteking in het oog.
  • De meeste mensen met mouches volantes hebben deze operatie niet nodig.
  • Eerst wordt altijd het netvlies goed onderzocht, omdat nieuwe vlekjes ook kunnen wijzen op een netvliesscheur.
Zo kunnen zwevende vlekjes (mouches volantes) eruitzien als u naar een lichte lucht kijkt
Zo kunnen zwevende vlekjes (mouches volantes) eruitzien als u naar een lichte lucht kijkt. Belbury, CC BY 4.0. Via Wikimedia Commons.

Welke soorten zijn er?

  • Volledige vitrectomie: bijna al het glasvocht wordt weggehaald.
  • Kerngerichte vitrectomie: alleen het centrale deel met de hinderlijke troebelingen wordt weggehaald. Dit wordt soms gekozen bij mouches volantes.
  • Vitrectomie gecombineerd met een staaroperatie: wordt gedaan als er ook staar is, of om latere staar voor te zijn.
  • YAG-laser van vlekjes (vitreolyse): een laserbehandeling die sommige grote vlekjes kleiner maakt. Die is maar voor een klein deel van de mensen geschikt en wordt weinig gedaan.

Welk onderzoek gaat eraan vooraf?

  • De gezichtsscherpte wordt per oog gemeten.
  • Het glasvocht en het netvlies worden bekeken met verwijde pupil.
  • Als het netvlies slecht te zien is, bijvoorbeeld door bloed, wordt een echo gemaakt. Zo is te zien of het netvlies aanligt.
  • Soms wordt een OCT-scan van de gele vlek gemaakt.
  • De oogarts bespreekt met u hoeveel last u heeft, wat de kans op verbetering is en wat de risico’s zijn.

Hoe gaat het?

  • U krijgt druppels en meestal een verdoving naast het oog. Soms gebeurt de operatie onder narcose.
  • U ligt op uw rug en het oog wordt afgedekt. U voelt geen pijn.
  • De oogarts maakt drie kleine openingen in het oogwit en haalt het glasvocht weg.
  • Aan het eind wordt het oog gevuld met een zoutoplossing, en soms met lucht of gas.
  • De openingen sluiten meestal vanzelf, soms met een hechtinkje.
  • U gaat meestal dezelfde dag naar huis, met een verband op het oog.

Wat kunt u na de behandeling zelf doen?

  • Gebruik de oogdruppels zoals afgesproken, meestal enkele weken.
  • Draag de eerste nachten het oogkapje en wrijf niet in het oog.
  • Vermijd de eerste weken zwaar tillen, bukken en sporten.
  • Is er gas in het oog gebracht? Volg de houdingsadviezen. Vlieg niet, ga niet de bergen in en laat geen narcose met lachgas geven zolang de gasbel er zit.
  • Zwem niet in de eerste weken.
  • Ga op controle zoals afgesproken.

Wat zijn de risico’s?

  • Na een vitrectomie ontstaat bij de meeste mensen binnen enkele jaren staar. Dan is een staaroperatie nodig.
  • Een netvliesscheur of netvliesloslating na de operatie komt voor bij een klein deel van de mensen.
  • De oogdruk kan tijdelijk stijgen.
  • Zelden ontstaat een ontsteking in het oog.
  • Bij mouches volantes is de operatie een afweging: het risico is klein, maar niet nul, voor een aandoening die op zich onschuldig is.

Wanneer neemt u contact op?

  • U bent pas geopereerd en het oog wordt steeds pijnlijker of roder, of u gaat slechter zien: bel dezelfde dag de kliniek waar u bent geopereerd.
  • U ziet plotseling veel nieuwe vlekken, lichtflitsen of een schaduw of gordijn voor uw oog: neem dezelfde dag contact op met de kliniek, uw huisarts of de huisartsenpost.
  • U heeft na de operatie hoofdpijn, misselijkheid en een pijnlijk oog: bel dezelfde dag de kliniek.
  • U heeft al lang zwevende vlekjes of een waas die uw zicht ernstig hinderen.
  • Laat in die gevallen uw ogen onderzoeken door een optometrist of vraag uw huisarts om een verwijzing.

Deze informatie is algemeen en vervangt geen onderzoek. Twijfelt u, of veranderen uw klachten? Neem dan contact op met uw eigen huisarts.