Retinopatia cukrzycowa

Uszkodzenie drobnych naczyń siatkówki przez cukrzycę. Często zauważane późno.

W skrócie

  • Cukrzyca może uszkadzać drobne naczynia siatkówki: to retinopatia cukrzycowa.
  • Na początku nic nie odczuwasz, dlatego regularne badanie siatkówki jest tak ważne.
  • Dobra kontrola cukru, ciśnienia i cholesterolu oraz niepalenie najbardziej hamują uszkodzenia.
  • W razie potrzeby okulista leczy laserem lub zastrzykami do oka.
Wylewy i złogi na siatkówce w cukrzycy
Drobne wylewy i złogi tłuszczowe na siatkówce w cukrzycy Hao, Liu, Li e.a., CC BY 4.0. Przycięte. Via Wikimedia Commons.

Objawy

  • Długo brak objawów, nawet gdy są już zmiany
  • Zmienne, niewyraźne widzenie przy dużych wahaniach cukru
  • Później plamy, rozmyte miejsca lub ubytki w obrazie
  • Nagle wiele plamek może oznaczać krwawienie do ciała szklistego

Jak to powstaje

Długotrwale wysoki cukier uszkadza drobne naczynia siatkówki. Przeciekają lub zamykają się, siatkówce brakuje tlenu i tworzy nowe, kruche naczynia. Nadciśnienie i palenie przyspieszają ten proces.

Postacie i stadia

  • Brak retinopatii (R0): brak zmian; kontrola co dwa–trzy lata.
  • Łagodna (R1): drobne uwypuklenia naczyń i punktowe wylewy; zwykle kontrola co rok.
  • Przedproliferacyjna (R2): więcej wylewów i nieprawidłowych naczyń; skierowanie do okulisty.
  • Proliferacyjna (R3): nowe, kruche naczynia, które mogą krwawić; szybkie skierowanie i leczenie.
  • Makulopatia (M1): przeciek w okolicy plamki; może wystąpić na każdym etapie.

Leczenie

  • Regularna kontrola siatkówki zdjęciem lub skanem; częstość zależy od wyników.
  • Najważniejsze leczenie to kontrola cukru, ciśnienia i cholesterolu.
  • W bardziej zaawansowanych stadiach laser lub zastrzyki do oka.
  • Obrzęk plamki leczy się zastrzykami.
  • Nie pal; palenie przyspiesza uszkodzenie drobnych naczyń.

Kiedy szukać pomocy tego samego dnia

Natychmiast skontaktuj się z lekarzem rodzinnym lub dyżurem lekarskim (huisartsenpost), jeśli masz:

  • Nagle wiele nowych plamek lub czerwona mgła
  • Zasłona lub cień w polu widzenia
  • Szybko pogarszający się wzrok
  • Ból z czerwonym okiem: to nie pasuje do cukrzycy i wymaga osobnej oceny

Ta strona to krótkie podsumowanie i nie zastępuje konsultacji. Jak działa oko? Zobacz Oko.